Anafiotika neresi biliyor musun? Atina denince akla ilk gelen şey çoğunlukla Akropolis’tir. Ama o görkemli tepenin hemen dibinde, turistlerin büyük çoğunluğunun fark etmeden yanından geçtiği küçücük bir mahalle gizlenir: Anafiotika.
Beyaz badanalı duvarları, dar taş sokakları ve saksılardan taşan fesleğenleriyle Anafiotika, Ege adalarından koparılıp Atina’nın ortasına yerleştirilmiş gibi hissettirir insana. Şehrin bu köşesine adım attığınızda Yunan başkentinde olduğunuzu unutmak an meselesi.
Anafiotika Nerede?
Anafiotika, Atina’nın tarihi Plaka semtinin içinde, Akropolis Kayası’nın kuzey yamacında yer alır. Koordinat vermek yerine şöyle söyleyelim: Akropolis’e çıkan yolun tam yanı başında, Monastiraki Meydanı’ndan yürüyerek 10-15 dakika uzaklıkta.
Navigasyon uygulamaları bu dar sokak labirentinde çoğu zaman çalışmaz. Ama zaten kaybolmak da deneyimin bir parçası.
Anafiotika’nın Tarihi: Nasıl Ortaya Çıktı?
Anafiotika’nın hikâyesi 19. yüzyılın ortasına, Atina’nın Yunanistan’ın yeni başkenti ilan edildiği yıllara dayanır. 1834’te başkent olan Atina’da büyük bir inşaat hareketi başladı. Kral Otto’nun sarayı yapılacak, şehir yeniden inşa edilecekti (saray 1836-1847 yılları arasında tamamlandı).
O dönemde Kikladlar’dan, özellikle Anafi adasından gelen marangoz ve inşaatçılar Yunanistan’ın en iyi ustaları olarak biliniyordu. Kral’ın da bu ustalar arasında tercih yaptığı rivayet edilir. Yaklaşık 1840 yılında Anafililer Atina’ya geldi ve şehrin inşaat işlerinde çalışmaya başladı.
Uzun süre şehirde kalmak durumunda kalan bu işçiler, Akropolis’in kuzey yamaçlarına kendi evlerini inşa etmeye başladı. İki isim öne çıkar bu süreçte: Marangoz G. Damigos ve inşaatçı M. Sigalas. Gece vakti, muhbir olmadan, bölge polisine fark ettirmeden duvar ördüler. Onlara göre eski bir Yunan geleneği vardı: Bir gece içinde çatısı örülmüş ev yıkılamaz.
Plaka’nın eski sakinleri bu yasadışı yapılaşmaya başta itiraz etti. Ama sonunda Kral, Anafililer’in orada ev yapmasına izin verdi ve mahalle yavaş yavaş büyüdü.
Evler, bıraktıkları Anafi adasının mimarisini taşıyordu: Kikladik tarz, beyaz badanalar, renkli kapı ve pencereler, taş zemin avlular, sarmaşıklar ve fesleğen saksıları. Adeta küçük bir ada köyü kurulmuştu şehrin tam ortasına.
20.yüzyılın başında Anadolu’dan gelen Rum mülteciler de bu mahalleye yerleşti ve dokuyu biraz daha şekillendirdi. Ancak 1950’lerde yapılan arkeolojik kazılar mahallenin önemli bir kısmını haritadan sildi. Bugün Anafiotika, 45 civarında yapıdan oluşuyor ve kültürel miras statüsünde korunan bir bölge olarak tescilli.
Sokakların hâlâ ismi yok. Bu da mahalleye özgün ve gizemli havasını koruyan küçük detaylardan biri.
Anafiotika’nın Mimari Karakteri
Buraya adım attığınızda fark edeceğiniz ilk şey mahallenin şehrin geri kalanından ne kadar farklı göründüğüdür. Kikladik mimari anlayışıyla inşa edilmiş bu evler, beyaz badanalı yüksek duvarlarla çevrili. Duvarın ardında çoğunlukla küçük bir taş avlu bulunur, kenarlarında mermer detaylar. Bazı evlerde mimari adeta kayanın içine oyulmuş gibidir.
Dar patikalar ve merdivenler arasında gezerken motorlu araç göremezsiniz. Zaten araçların geçemeyeceği kadar dar bu sokaklar. Yalnız yürüyebileceğiniz, kedi sesiyle uyanacağınız, sarmaşıklı duvarların altında nefes alabileceğiniz bir yer burası.
Anafiotika’daki Kiliseler
Mahallede iki kilise bulunur ve bunlar adeta Anafiotika’nın sınır işaretleri gibidir.
Kayalık Aziz Georgios Kilisesi (Agios Giorgos tou Vrachou): Akropolis’in kuzeydoğusunda, Stratonos Caddesi üzerinde yer alır. Ege adaları üslubunda beyaz badanalı olan bu kilise, Yunan Bağımsızlık Savaşı döneminde büyük hasar görmüştür. Ayrıca kilise, 1941’de Yunan bayrağını taşıyarak Akropolis’ten atlayan Manolis Glezos ile ilgili hikâyeyle de anılır. 1964’te yanına küçük bir Aziz Konstantin Kilisesi de eklendi; bugün her iki yapı da Aziz Nikolas Ragavas Kilisesi’nin komşusunda yer alıyor.
Aziz Symeon Kilisesi (Agios Simeon): 17. yüzyılda inşa edilmiş, 1847’de yeniden yapılmıştır. İçinde Anafi’deki kiliseden getirilen Panagia Kalamiotissa ikonunun bir kopyası saklanır. Bu ikonun şifa verici güçlere sahip olduğuna inanılır. Kilise aynı zamanda 1927’de kurulan Anafililer Derneği’nin uzun yıllar karargâhı olarak da işlev gördü.
Anafiotika’da Gezilecek ve Yapılacaklar
Yürüyüş Yapın
Anafiotika tamamen yayaya ait bir bölge. Bisiklet kullanmak hem pratik değil hem de çakıl taşlı sokaklar ve merdivenler buna izin vermiyor. En iyi yapılacak şey, ellerinizi cebinize koyup ya da kameranızı hazır tutarak mahalleyi yavaş yavaş keşfetmek.
Tüm mahalleyi yukarıdan aşağıya bir saatin altında gezebilirsiniz. Ama güzel olan da bu: Aceleyle değil, sinerek gezmek.
Panoramik Atina Manzarası
Mahallenin en yukarısına çıktığınızda Atina’nın büyük bölümünü kuşbakışı görebilirsiniz. Yoğun ve gürültülü şehir, buradan bambaşka görünür.
Kedilerle Vakit Geçirin
Anafiotika, gezgin kedilerle dolup taşar. Dar sokaklarda güneşlenen, duvarların üzerinde poz veren onlarca kedi sizinle karşılaşmayı bekliyor. Kedi severler için burası adeta ufak bir cennet.
Yakın Çevredeki Müzeler
Anafiotika’nın hemen yakınında iki müze bulunur: Kanellopoulos Müzesi ve Yunan Halk Müzik Aletleri Müzesi. Her ikisi de bu tarihi dokuyla güzel bir uyum içinde.
Anafiotika’ya Nasıl Gidilir?
Metroyla: Monastiraki istasyonunda inin, İfestou Caddesi’ne doğru güneye yürüyün. Pandrosou ve Mnisikleous sokaklarını geçtikten sonra Prytaneiou Caddesi’ne ulaşırsınız. Buradan sağa dönüp Stratonos’a girin, merdivenlere basın ve yürümeye devam edin. Anafiotika’dasınız.
Akropolis ziyaretiyle kombine: Theorias Caddesi boyunca yürüyün, Prytaneiou’ya oradan da Stratonos’a geçin. Akropolis ziyaretinin hemen ardından Anafiotika’yı görmek, güneyi kuzeyi birleştiren güzel bir rota oluşturur.
GPS uyarısı: Mahallenin içinde navigasyon çoğu zaman çalışmaz. Paniğe kapılmayın; biraz dolanmak da deneyimin kendisi.
Anafiotika’da Nerede Kalınır?
Mahallenin içinde konaklama seçeneği neredeyse yok denecek kadar az. Bu bölgenin popülerliği nedeniyle Plaka ve Anafiotika yakınlarındaki konaklama seçenekleri bütçe dostu sayılmaz. Bunu göz önünde bulundurarak rezervasyonunuzu erken yapmanızı öneririz.
Anafiotika’da Nerede Yenir?
Mahallenin içinde restoran yoktur; burası sadece evlerden oluşur. Ama 5 dakika yürüyüş mesafesinde birçok seçenek bulunur.
Geros tou Moria: Mnisikleous Sokağı 27 numarada, iç ve dış mekânda hizmet veren geleneksel Yunan mutfağı restoranı. Öğle ve akşam yemeği için ideal.
Stamatopoulos’un Eski Tavernası: İlk açılışı 1882’ye dayanan, asıl kuruluşunu ise 1965’te tamamlayan bu köklü mekan, Erechtheos Sokağı 9 numarada. Taze ve yerel malzemelerle hazırlanan Akdeniz mutfağı, hem iç mekânda hem açık havada servis ediliyor.
Elea Restaurant: Akropolis eteğindeki üç katlı tarihi bir konakta yer alıyor. Çatı terasından muhteşem Akropolis manzarası eşliğinde Yunan mutfağı lezzetleri sunuluyor. Adres: Erechtheos Sokağı 16.
Ziyaret İçin En İyi Zaman
Günün saati: Sabah erken saatler ya da öğleden sonra geç saatler en iyisi. Yaz aylarında öğle güneşi oldukça sert olabiliyor, dar sokaklarda gölge bulmak güç.
Yılın mevsimi: Anafiotika yıl boyunca ziyaret edilebilir, giriş ücreti yok. Bahar ve sonbahar ideal; ne çok sıcak ne de çok kalabalık. Yaz aylarında özellikle öğle vakti turist yoğunluğu artıyor.
Rehberli tur: Rehberli tur planı yapıyorsanız birkaç hafta öncesinden rezervasyon yaptırmanız önerilir.
Sık Sorulan Sorular
Anafiotika gezisi için ücret ödenecek mi? Hayır, Anafiotika açık hava bir mahalledir ve ücretsiz olarak gezilebilir.
Anafiotika tehlikeli mi? Hayır, son derece sakin ve güvenli bir bölge. Özellikle yaz aylarında oldukça kalabalık.
Arabaya gidilir mi? Hayır, sokaklar araç trafiğine kapalı. Yürüyerek gezmek tek seçenek.
Yürüteç ya da tekerlekli sandalye ile gezilebilir mi? Mahalledeki taş merdivenler ve çakıllı patikalar nedeniyle engelli erişimi oldukça güç.
Anafiotika, Plaka’nın bir parçası mı? Teknik olarak Plaka semti içinde yer alır ama mimari açıdan tamamen farklı bir karaktere sahiptir; bu yüzden ayrı bir mahalle olarak ele alınır.
Anafiotika Neden Bu Kadar Özel?
Atina’da pek çok tarihi yer var; tapınaklar, müzeler, antik alanlar. Bunlar hepsi büyüleyici, ama Anafiotika başka türlü bir his bırakıyor.
Çünkü burası bir sergi alanı değil, hâlâ yaşanan bir yer. Çamaşırlar ipte sallanıyor, kediler kapı önlerinde uyukluyor, birinin penceresinden müzik sesi geliyor. Tarihle gündelik yaşam iç içe geçmiş. Ve tüm bunlar, Akropolis’in tam dibinde, dünyanın en çok ziyaret edilen anıtlarından birinin birkaç adım ötesinde yaşanıyor. Tripadvisor yorumlarını incelemekte de fayda var.
Atina programınıza Anafiotika’yı ekleyin. Bulmak biraz zor olabilir, ama bir kez girince çıkmak istemeyeceksiniz.